پتاسیم'>پتاسیم یدات نمک معدنی متشکل از یون های K+ و یدات IO3- است. این ترکیب معدنی به حالت فیزیکی جامد و به رنگ سفید است. مهمترین خاصیتی که پتاسیم یدات دارد، اکسنده بودن است. به همین جهت کاربرد یدات پتاسیم به عنوان یک اکسنده در تهیه نان های سنتی رونق دارد. یکی از خواص مهم و مورد احتیاط کاربرد یدات پتاسیم، قابلیت آتش زایی آن است که در تماس با مواد آتش زا، سریع می سوزد. نقطه ذوب پتاسیم یدات برابر با 560 درجه سانتی گراد است.
از پتاسیم یدات در اروپا و آمریکای شمالی به عنوان منبع غنی از ید برای کاربرد در مواد غذایی و خوراکی استفاده می شود. اما در کشورهایی مانند روسیه از این ترکیب در نان استفاده نمی کنند.
تهیه پتاسیم یدات از پتاسیم یدید
یکی از راه هایی که می توان پتاسیم یدات تهیه کرد استفاده از یدید پتاسیم و ذوب کردن در حضور کلرات پتاسیم، برمات و یا پرکلرات است.
در این روش کلرات به عنوان عامل اکسنده استفاده می شود که می تواند در محیطی اسیدی، ید را اکسید کرده و به یون پریدات تبدیل کند. علت استفاده از کلرات نیز، عدم تشکیل محصولات جانبی در کنار پتاسیم یدات است. محصولی که در نتیجه ی ترکیب این دو ماده اولیه حاصل می شود، پتاسیم هیدروژن یدات است که بعد از این که در مجاورت با پتاس (هیدروکسید پتاسیم) قرار می گیرد، آب حذف شده و پتاسیم یدات حاصل می شود. یکی از مزایای استفاده از پتاسیم یدید برای تهیه پتاسیم یدات، تبدیل بدون واسطه ید به یدات است.
تهیه پتاسیم یدات از پتاسیم یدید با کمک پرمنگنات پتاسیم
روش دیگری که برای تهیه پتاسیم یدات از پتاسیم یدید وجود دارد، استفاده از پرمنگنات پتاسیم است. در این روش محلول پتاسیم یدید و پرمنگنات پتاسیم در آب را تهیه کرده و دو محلول به هم اضافه می شود. بعد از واکنش میان این دو محلول، رنگ بنفش پرمنگنات پتاسیم به رنگ قهوه ای در می آید. زیرا اکسید شدن منگنز اتفاق افتاده و MnO2 قهوه ای تشکیل می شود. استفاده از گرما به جهت تبدیل بهتر این مواد صورت می گیرد.
روش شناسایی پتاسیم یدات تولید شده در آزمایشگاه
برای شناسایی ابتدا محلولی از یدات و آب تهیه می شود. به این محلول، مقدار 1 میلی لیتر نمک اسید اضافه کرده و بعد، یک میلی لیتر، تیوسولفات سدیم اضافه می کنیم. در صورت تشکیل رسوب زرد، می توان گفت این محلول، یدات است.
کاربرد یدات پتاسیم
کاربرد یدات پتاسیم برای افزودن ید به نمک خوراکی از متداول ترین کاربردهای آن است. این عمل به دلیل جلوگیری از کمبود ید در بدن صورت می گیرد. با توجه به این که وقتی یدید در مجاورت با اکسیژن تحت شرایط رطوبتی قرار می گیرد به یداین تبدیل می شود، بسیاری از شرکت های آمریکایی، آنتی اکسیدان هایی چون تیوسولفات را به پتاسیم یدات اضافه می کنند. از این ترکیب به عنوان منبعی برای تامین ید در مواد غذایی استفاده می شود.
از کاربردهای مهم دیگر پتاسیم یدات در عمل آوری خمیر نانوایی است. برمات پتاسیم نیز می تواند چنین خاصیتی داشته باشد. در استرالیا، کانادا، نیوزیلند و اتحادیه اروپا برای تقویت خمیر اجازه استفاده از پتاسیم یدات وجود ندارد.
این نمک معدنی در خوراک دام و طیور نیز مورد استفاده قرار می گیرد.
کاربرد پتاسیم یدات در پزشکی
از کاربردهای مهم یدات پتاسیم زمینه پزشکی و به عنوان یک عامل دارویی است. همان طور که می دانیم برای درمان پرکاری تیروئید از اشعه ید رادیواکتیو استفاده می شود. ولی این روش می تواند عوارض جدی برای افراد داشته باشد. به جای این روش می توانید از ترکیب قرص های پتاسیم یدید و پتاسیم یدات به کار گرفته می شود که روشی بدون ضرر است. معمولا پتاسیم یدید به عنوان قرص به کار برده می شود. مدت زمان ماندگاری پتاسیم یدات در محیط های گرم و با رطوبت، بیشتر است. قرص های مورد نظر وظیفه حفاظت از غده تیروئید شما در برابر برداشت ید رادیواکتیو بر عهده دارند. چون ید رادیواکتیو برای کودکان بسیار خطرناک و مضر است.
سمیت پتاسیم یدات
در کاربرد یدات پتاسیم برای موارد مختلف باید توجه کرد که این ماده ناسازگار با مواد آلی است. به طوری که به عنوان ماده ای پایدار و اکسنده تعریف شده و با قرار گرفتن در معرض مواد آتش زا، مشتعل می شود. یکی از عوارضی که کاربرد یدات پتاسیم دارد، آسیب به شبکیه چشم و مسموم کردن آن در نتیجه ی آسیب به سلول های گیرنده نور است.
در صورت خوردن پتاسیم یدات به طور مستقیم، دستگاه گوارش دچار آسیب شده و باید بلافاصله شیر زیادی مصرف شود تا اثرات منفی نداشته باشد. همچنین به مکان نگهداری این نمک نیز باید دقت شود که در محیطی خشک و خنک و به دور از نور آفتاب باشد.
تر میم مو و کاشت مو طالبی ...ما را در سایت تر میم مو و کاشت مو طالبی دنبال میکنید
برچسب: نویسنده: بازدید: 62